"Hafta sonu oturduk, iki saat çalıştık. Pazartesi sordum, hiçbirini hatırlamıyor." Bu cümleyi velilerden çok duyuyoruz. Sorun çocukta değil, düzende. Beyin bir kez görüp bıraktığı kelimeyi birkaç gün içinde silmeye başlar. Aynı kelime kısa aralıklarla tekrar karşısına çıkarsa kalıcı olur. Bu yüzden her gün yapılan kısa bir pratik, haftada bir yapılan uzun oturumdan aynı emekle çok daha fazlasını kazandırır.

Peki neden tam 12 dakika? Çünkü bu süreye çocuk itiraz etmiyor. Bir çizgi film bölümünün yarısı kadar; "yine mi ders" diyemeden bitiyor. Kısa olduğu için de her gün sürdürülebiliyor, asıl işi de bu süreklilik görüyor.

Önce iskelet

Her günün 12 dakikası aynı üç parçadan oluşur:

İlk 3 dakika: dünü hatırlama. Defter kapalı, sözlü. "Dün hangi kelimeler vardı, söyle bakalım."
Ortadaki 6 dakika: günün ana işi. Aşağıdaki plana göre her gün değişir.
Son 3 dakika: kullanma. Kelimeyi cümleye sokma, sesli söyleme.

Malzeme listesi de kısa: bir deste boş kart, bir kalem, mutfak masasında bir köşe. Telefon o köşeye girmiyor, sizinki de.

Bir de sabit bir çapa seçin. Saat değil, olay: "beslenmeden hemen sonra" ya da "akşam yemeği masası toplanınca" gibi. Olay her gün zaten yaşandığı için hatırlatıcıya gerek kalmaz, olaya bağlanan rutin saate bağlanandan daha az aksar.

Haftalık plan

Pazartesi: yeni kelimeler. O hafta okulda işlenen üniteden 5 kelime seçin. On kelime ilk gün kolay görünür ama birkaç haftada yorar; beşte kalın. Çocuk her kelimeyi küçük bir karta yazsın: ön yüze İngilizcesi, arka yüze Türkçesi ve minik bir çizim. Çizim şart. Kötü çizim daha da iyi, gülünen kelime unutulmuyor.

Salı: eşleştirme. Kartları masaya dizin. Siz Türkçesini söyleyin, çocuk doğru kartı bulsun, sonra roller değişsin. Takıldığı kartlar ayrı bir "zor deste"ye gitsin.

Çarşamba: cümle. Beş kelimenin her biriyle sözlü bir cümle. Yazmak yok, konuşmak var. Saçma cümle serbest: "The elephant is eating my homework." Saçması akılda daha uzun kalıyor zaten.

Perşembe: zor deste. Sadece salıdan kalan zor kartlarla çalışın. Zor kart kalmadıysa geçen haftanın destesini çıkarın.

Cuma: oyun. Kelimeyi söylemeden anlatma oyunu oynayın: çocuk anlatsın siz bulun, sonra tersi. Ya da kâğıtta adam asmaca oynayın, kelimeler bu haftanın destesinden gelsin. Cuma yorgunluğunda ders hissi vermeyin, o gün sadece oyun.

Cumartesi: karışık tekrar. Bu haftanın 5 kartına eski haftalardan rastgele 5 kart ekleyin. İşin en değerli kısmı bu karıştırma. Eski kelime tam unutulacakken geri gelir ve yerleşir. İlk hafta eski kart olmayacağı için o gün yalnızca bu haftanın destesiyle oynayın.

Pazar: boş. Gerçekten boş. Rutinin haftalarca sürmesi için bir nefes günü gerekir. Canı isteyen çocuk İngilizce çizgi film açar, o da sayılır ama zorunlu değil.

Velinin üç kuralı

Süreyi uzatmayın. Çocuk hevesliyken bile 15 dakikada kesin. "Yarın devam ederiz" cümlesi iştahı korur; doyana kadar çalışan çocuk ertesi gün masaya daha zor gelir.
Hatayı yumuşak düzeltin. "Yanlış!" demek yerine doğrusunu söyleyip geçin. Bu masada not da yok, sınav da.
Kendi İngilizcenize güvenmiyorsanız dert etmeyin. Kartın arkası sizin cevap anahtarınız. Çocuk size soru sorup öğretmenlik yaparsa daha da iyi, anlatan taraf her zaman daha çok öğrenir.

Gün kaçarsa ne olur?

Hiçbir şey olmaz. Ertesi gün kaldığınız yerden devam edin. Kaçan günü telafi etmek için iki günü birleştirip 24 dakika yapmayın; geri dönmüş olmanız yeter. Üç gün üst üste kaçıyorsa süreyi değil çapayı değiştirin, büyük ihtimalle olay yanlış seçilmiştir. Kurs olan günlerde rutin ya kursa giderken serviste sözlü tekrara döner ya da o gün hiç yapılmaz. İkisi de olur.

Takip için buzdolabına basit bir çizelge asın: yedi kutu, yedi gün. İşareti çocuk kendisi koysun. Kendi doldurduğu çizelgeyi sahiplenir. Ödülü eşyaya bağlamayın; iki dolu hafta, hafta sonu filmini seçme hakkı gibi bir şeye dönüşsün.

Pazartesi kelimelerini seçerken kararsız kalıyorsanız çocuğunuzun GetSpeakin'de karıştırdığı kelimelere bakın. Uygulama hangi kelimenin oturduğunu, hangisinin hâlâ sallantıda olduğunu gösterir. Kartlara en çok ihtiyacı olan kelimeler zaten orada listelenmiş olur.

Bu akşam başlamak için bir deste boş kart ve bir kalem yeter. Bir de buzdolabına tek satırlık bir not: "Beslenmeden sonra 12 dakika."

İlgili yazılar: kelimelerin neden unutulduğu

Sınıfınızda deneyin. GetSpeakin her cevabı okur ve çocuğun gerçekten çalışması gereken kelimeleri önüne koyar. Okulunuz için demo planlayın.